Het verhaal achter het licht

Duik met ons mee in de wereld van lichtontwerp! Als lichtontwerper van CB-lighting deel ik hier wat me bezighoudt, de uitdagingen die ik tegenkom en de oplossingen die ik vind. Verwacht regelmatig nieuwe, losse verhalen en praktische tips voor jou als professional. Laten we samen de magie van licht ontdekken, rechtstreeks vanuit Capelle a/d IJssel.

Waar je aan moet denken bij verlichting

Verlichting is meer dan alleen een lamp ophangen, of het plaatsen van een mast. Het vraagt om inzicht, planning en kennis over licht en armaturen. In deze blog gaan we dieper  in op verschillende aspecten  van het prachtige verlichtingvak. Leer van praktijkvoorbeelden en krijg heldere adviezen voor al uw projecten.

FAQ

Hoe het uitsparen van één mast u al veel geld kan besparen

De kosten voor het vervangen van een lichtmast liggen gemiddeld tussen €1.200 en €2.500, afhankelijk van masthoogte, fundering, armatuurtype locatie en verkeersmaatregelen.

Met een goed onderbouwd lichtplan kunnen dan ook al gauw duizenden euro's bespaard worden. Op de tekening is het slechte één van de vele lichtpunten, in de praktijk moet de mast geplaatst worden, de kabelgoot gegraven, de kabel aangesloten in de verdeel-kast en het armatuur.
Wie zich dat allemaal realiseert, begrijpt dat de genoemde prijzen zeker niet overdreven zijn. 

Lichtberekeningen volgens de NEN-EN 13201

Als we toch voor u aan het werk gaan, waarom zouden we ons dan niet direct ook maar aan de richlijnen houden. 

Met het maken van een lichtberekening willen we er voor zorgen dat de verlichting straks  voldoet aan de geldende richtlijnen. Dat is niet altijd eenvoudig, omdat we soms te maken hebben met bestaande of geplande  objecten  die soms  op locaties staan waar een lichtmast nou juist zo goed op zijn plaats zou zijn. 
Natuurlijk kan je een lichtmast ook eenvoudig een stukje verderop zetten, maar dat beïnvloed dan wel de gelijkmatigheid. Bovendien zou het er rommelig uit zien als we geen stramien aan zouden houden. Omdat de wereld om ons heen niet bestaat uit rechte blokken, zal er vaak heel wat gepuzzeld moeten worden om de juiste mastposities te bepalen en daarmee te zorgen voor de juiste verlichtingssterkte en de juiste gelijkmatigheid. 

Ontwerpen volgens de Richtlijnen

Een nieuw project.

Het ultieme moment is natuurlijk als alle masten geplaatst zijn en we kunnen aanschouwen hoe het plan, dat misschien met een leeg A4-tje begon, er daadwerkelijk uit ziet.  Het moment waarop ook andere disciplines nadenken over de nieuwe straat. Want er liggen natuurlijk ook kabels in de weg, riolering en (water-)leidingen. 
Ook de mensen van de groenvoorziening hebben natuurlijk zo hun ideeën over de nieuwe weg. Pas als na veel overleg en rekenwerk de plannen uiteindelijk uitgevoerd gaan worden, waar bij de openbare verlichting hopelijk niet leidt tot opmerkingen als 'Oh, tja.... helemaal niet aan gedacht......."  Kan de vlag uit.  Hier ligt echt een taak voor de OV-beheerder. Zorg dat de OVL  tijdig wordt betrokken bij de plannen en de masten netjes op vaste afstanden geplaatst kunnen worden. Alleen zo krijg je een gelijkmatige verlichting die aan de NPR-richtlijnen voldoet.

Uit het leven van een lichtontwerper

Elk project is een nieuw avontuur.

Het klinkt misschien saai, maar elk verlichtingsplan begint met een leeg scherm, het laden van een ondergrond, vaak een DWG  bestand en het downloaden dan de juiste armatuur bestanden. 
Maar dan begint het pas. We weten natuurlijk al wat de klant wil, soms na ons eerlijke no-nonsens advies, soms was dat niet nodig. 

We adviseren over masthoogtes, lichtkleuren, en richtlijnen en de diverse wensen. Vervolgens gebruiken we de software om tot een mooi voorstel te komen.

Bij elke berekening moeten we overigens rekening houden met de depreciatiefactor. Daar zal ik binnenkort beslist nog een keer terug 

komen.

Regelmatig nieuwe lichtpunten

Ik geloof in de kracht van continue inspiratie en kennisdeling. Daarom kun je hier regelmatig een nieuwe bijdrage verwachten. Korte, krachtige updates of diepgaande beschouwingen – altijd met een frisse blik en gericht op wat jou als professional vooruit helpt. Blijf op de hoogte en laat je inspireren door CB-lighting.

Blog

De depreciatiefactor 

De depreciatie-factor wat is het en wat houden we aan ?

De depreciatiefactor is een getal waarmee we de lichttechnische resultaten vermenigvuldigen om de daadwerkelijke resultaten, aan het einde van de levensduur, te verkrijgen.

Armaturen vervuilen, lampen en/of leds geven na verloop van tijd minder licht en ook individuele ledjes kunnen defect raken. Allemaal redenen waarom er uit een armatuur na verloop van tijd minder licht komt dan aanvankelijk bij aanschaf het geval was.

Een bruikbare "formule" luidt: DF= Behoud factor Lumen output x led-uitval factor x vervuiling factor  

Maar als we al deze factoren daadwerkelijk willen invullen, stuiten we mogelijk al gauw op een probleem, want hoe worden deze factoren bepaald? In de openbare verlichting hield, voordat de led zijn intrede deed, vrijwel iedereen 0.85 aan. Maar tegenwoordig zie je van alles voorbijkomen. Van 0.70 - 0.95 en alles wat er tussen ligt. 

Het is wel van belang om te weten WAT nu het beste aangehouden wordt. Niet onbelangrijk is hierbij ook de levensduur. Is dat 50.000 of 100.000 uur(led) 30.000 uur (son) of 15.000 uur (pll) Want bij einde levensduur is het licht natuurlijk volledig uit.  

 

Mijn advies zou zijn om dit goed af te stemmen voor je gaat rekenen. Houd anders maar het oude vertrouwde 0,85 aan. Beter dat dan om geen rekening te houden met veroudering.

 

 

 

Lichtpunthoogte

8 mrt 2026 18:07

Jaren geleden kreeg ik het verzoek om een parkeerterrein te verlichten. Altijd leuk en vaak ook redelijk eenvoudig, mits je mag rekenen met geschikte armaturen. Dat was hier gelukkig het geval. We bespraken het gewenste verlichtingsniveau en verder hadden we alle vrijheid. Op de vraag met welke lichtpunthoogte ik mocht rekenen kreeg ik het antwoord: "Dat maakt ons niks uit"' Natuurlijk ga je dan niet uit van masten van 18meter, maar ik schatte in dat in de industriële omgeving masten van 10m geen probleem zouden moeten zijn. En hoe hoger de masten mogen zijn hoe minder je er van nodig hebt.

Lees meer »